Politieke Impasse

De politieke situatie in Nepal is op dit moment erg gecompliceerd en dat is zacht uitgedrukt. Onder de interim grondwet is de Constitutional Assembly (CA)twee jaar geleden gevormd om een nieuwe grondwet te schrijven. Op 28 Mei dit jaar houdt het termijn voor de CA op en moet de nieuwe grondwet geschreven zijn. Vandaag is het 22 Mei en het ziet er niet uit dat de deadline gehaald gaat worden. Twee jaar geleden had het Nepalese volk veel vertrouwen in de CA om een nieuwe grondwet te schrijven en het land voorwaarts te brengen in het vredesproces. Maar nu, twee jaar later is deze hoop grotendeels verdwenen. Een voortdurende machtstrijd tussen de grootste politieke partijen, voortdurende straffeloosheid en oneindig veel stakingen waardoor het land voortdurend plat ligt hebben Nepal geteisterd en de situatie wordt steeds erger.

Op 1 Mei heeft de Maoïstische oppositie partij Unified Communist Party of Nepal – Maoist (UCPNM) massale demonstraties gehouden in het hele land tegen de regerende partijen omdat de UCPNM hen verantwoordelijk houden voor het niet halen van de deadline voor het schrijven van de constitutie. Ze eisten aftreden van de huidige president en een nieuwe regering onder leiding van de UCPNM. Het huidige parlement bestaat nog steeds uit een coalitie van 22 politieke partijen, maar het zijn de twee grootste, de Nepali Congress (NC) en de Communist Party of Nepal - Unified Marxist Lenist (UML) die de dienst uitmaken. Het zal je niet verbazen dat de NC en UML de UPCN-M verantwoordelijk houden voor de vertraging in het schrijven van de grondwet en het vredesproces.

Op 1 Mei waren er naar schatting 100.000 Maoïst aanhangers in Kathmandu voor de demonstraties. Ook een groot aantal politie personeel en observatie teams (waaronder PBI) was ingezet en mensen waren over het algemeen huiverig voor de consequentie van zoveel (voornamelijk jongeren) in de stad voor demonstraties en waren bang dat de zaak uit de hand zou lopen. Gelukkig was deze vrees onterecht, all demonstranten hadden duidelijk instructies en leiders waren van de voren getraind om ervoor te zorgen dat alles vredig zou verlopen.

Vanaf 2 Mei was er een nationale staking uitgeroepen door de Maoïsten en het plan was om net zolang op straat te blijven totdat de huidige president Madav Kumar Nepal van de UML aftreedt. Voor ruim een week was alles in het hele land dicht. De Maoïsten zagen er op toe dat alles dicht bleef, hoewel ze duidelijk voor kleinere winkeltjes en markten een hand voor hun ogen hielden zodat mensen (en zijzelf neem ik aan) nog steeds te eten hadden. De kranten stonden vol van berichten over intimidatie, geforceerde donaties en er waren een aantal gevechten tussen lokale mensen en de Maoïsten. Deze berichten komen natuurlijk van een bron van waarheid, maar wat ik zelf op straat gezien heb tijdens het observeren met PBI: grote aantallen Maoïsten die elke dag met duizenden tegelijk op bepaalde plekken in de stad zaten, aten, zongen en dansten en op verschillende plekken gedisciplineerd demonstraties hielden, komt in mijn ogen niet overeen met hoe het beschreven werd in de kranten.

Het was wel duidelijk dat hoe langer de staking duurde hoe meer de lokale bevolking zich eraan begon te ergeren. Naar schatting verloor het land 40.00 dollar per dag tijdens de staking. Op 7 Mei werd er een ‘Peace Rally’ georganiseerd tegen de staking, zo’n 30.000 mensen verzamelde zich in Kathmandu Durbar Square om te protesteren tegen de staking. De volgende dag was de staking afgebroken.

Er zijn veel theorieën over waarom de staking is afgebroken voordat de Maoïsten hun doel hadden bereikt. Vele kranten berichten rapporteerden dat ‘de mensen’ de Maoïsten met de Peace Rally hebben kunnen overtuigen de staking te stoppen. Maar wie zijn eigenlijk ‘de mensen’? Zijn dat de 30.000 hoger opgeleide mensen die het zat zijn hun organisatie of bedrijf dicht te moeten houden? Of zijn het de 100.000 Maoïst aanhangers die van heinde en ver zijn komen lopen omdat ze verandering in hun land willen?

Laat ik duidelijk zijn, ik keur de methode van de Maoïsten niet goed. Intimidatie, geforceerde donatie, het plat leggen van het land is in mijn ogen niet de juist methode om het land vooruit te brengen, helemaal niet gezien de leiders als belangrijkste agendapunt hebben om zelf aan de macht te komen. Maar de burgers van Nepal lijken te moeten kiezen tussen aan de ene kant de eeuwenoude leiders die politiek op dezelfde voet voeren als voor het tienjarige conflict of relatief nieuwe leiders die met nieuwere en agressievere methodes komen. Ik weet niet wat ik zelf zou kiezen……

Nu is het 22 Mei, minder dan een week voor de deadline. De NC en UML willen een amendement in de interim grondwet maken om het termijn van de CA te verlengen maar daarvoor is een 2/3 meerderheid nodig en de Maoïsten weigeren in te stemmen voordat de huidige president aftreedt. De interim grondwet heeft geen provisie voor wat er gebeurt als de CA de deadline niet haalt, dus als er geen amendement gemaakt wordt is er niets na 28 Mei, geen grondwet, dus geen wettelijke grond voor een parlement. De enige optie is dan om een noodtoestand uit te roepen en dat is een zeer zorgelijke situatie.

We wachten af.